નવી દિલ્હી: 2026-27 માટેનું બજેટ રજૂ કરતા, કેન્દ્રીય નાણાં પ્રધાન નિર્મલા સીતારમણે ગુજરાતના સુરત અને પશ્ચિમ બંગાળના દાનકુનીને જોડતો સમર્પિત ફ્રેઇટ કોરિડોરનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. નવો ફ્રેઇટ કોરિડોર બંને રાજ્યો વચ્ચે સીધો સંપર્ક સ્થાપિત કરશે, લોજિસ્ટિક્સ અને માલસામાનની અવરજવર માટે નવા કોરિડોર સ્થાપિત કરશે. નાણા પ્રધાને આગામી પાંચ વર્ષમાં કાર્ગો અવરજવર માટે પર્યાવરણીય રીતે ટકાઉ માર્ગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે 20 નવા રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગો કાર્યરત કરવાનો પણ પ્રસ્તાવ મૂક્યો.
ગુજરાત અને બંગાળ વચ્ચે સમર્પિત ફ્રેઇટ કોરિડોર મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે કારણ કે આ વર્ષના અંતમાં પૂર્વીય રાજ્યમાં ચૂંટણી યોજાવાની છે. આ કોરિડોર પૂર્વ અને પશ્ચિમી પ્રદેશોના અનેક રાજ્યોમાંથી પસાર થશે અને ગુજરાતના સમૃદ્ધ અને ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોને બંગાળ સાથે જોડશે, જે વિકાસના વિવિધ સૂચકાંકોમાં પ્રમાણમાં હલકી ગુણવત્તાવાળા અને પાછળ રહેલું રાજ્ય છે.
પ્રસ્તાવિત પ્રોજેક્ટ બંગાળમાં મોટા પ્રોજેક્ટ્સ લાવવા અને ઝડપી ગતિવાળા વિકાસ માટે અનુકૂળ વાતાવરણ બનાવવા પર કેન્દ્રના ધ્યાનને રજૂ કરવાનો પ્રયાસ કરે છે. આ ઉપરાંત, નાણામંત્રીએ ચાર રાજ્યોમાં “રેર અર્થ કોરિડોર”ની પણ જાહેરાત કરી. તેમણે જાહેરાત કરી કે ચાર રાજ્યો – તમિલનાડુ, કેરળ, ઓડિશા અને આંધ્રપ્રદેશમાં ખનિજો માટે સમર્પિત કોરિડોર સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
બે રાજ્યો આ વર્ષે વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ માટે આગળ વધી રહ્યા છે.
“રેર અર્થ કાયમી ચુંબક માટેની યોજના નવેમ્બર 2025 માં શરૂ કરવામાં આવી હતી. અમે હવે ખનિજ સમૃદ્ધ રાજ્યો ઓડિશા, કેરળ, આંધ્રપ્રદેશ અને તમિલનાડુને ખાણકામ, પ્રક્રિયા, સંશોધન અને ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સમર્પિત રેર અર્થ કોરિડોર સ્થાપિત કરવા માટે સમર્થન આપવાનો પ્રસ્તાવ મૂકીએ છીએ,” એમ રવિવારે તેમના નવમા બજેટ ભાષણમાં નિર્મલા સીતારમણે જણાવ્યું હતું.
નોંધનીય છે કે, રેર અર્થ એ તત્વોનો સમૂહ છે જેનો ઉપયોગ વ્યૂહાત્મક મહત્વના સાધનો અને ફાઇટર જેટના નિર્માણમાં વ્યાપકપણે થાય છે. રેર અર્થ તાજેતરમાં ભૂરાજકીય લેન્ડસ્કેપમાં ‘મુખ્ય સંપત્તિ’ તરીકે ઉભરી આવ્યા છે, અને રાષ્ટ્રો મોટો હિસ્સો મેળવવા માટે સ્પર્ધા કરી રહ્યા છે. હાલમાં, ચીન રેર અર્થ પર લગભગ એકાધિકાર ધરાવે છે, જે વિશ્વના ખાણકામના 60 ટકા અને પ્રોસેસિંગ ક્ષમતાના 90 ટકાથી વધુને નિયંત્રિત કરે છે. આ જાહેરાત દેશની પોતાની સ્થાનિક ક્ષમતાના નિર્માણ તરફ એક પગલું છે, જેનાથી ચીન સહિત વિદેશી રાષ્ટ્રો પર નિર્ભરતા ઓછી થશે.
