નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે બજેટ 2026 માં ભારતની યુવા શક્તિ અને ડિજિટલ અર્થતંત્રને નવી ઊંચાઈએ લઈ જવા માટે અનેક ક્રાંતિકારી જાહેરાતો કરી છે.
સરકારનું લક્ષ્ય ભારતને ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં માત્ર ઉપયોગકર્તા મટાડી વૈશ્વિક નેતૃત્વકર્તા બનાવવાનું છે. આ દિશામાં સૌથી મહત્વનું પગલું ‘ક્રિએટર ઈકોનોમી’ને પ્રોત્સાહન આપવાનું છે, જેના હેઠળ દેશની 15 હજાર સેકન્ડરી શાળાઓ અને 500 કોલેજોમાં અત્યાધુનિક ‘કન્ટેન્ટ ક્રિએટર લેબ્સ’ સ્થાપવામાં આવશે. આ લેબ્સ દ્વારા વિદ્યાર્થીઓ નાની ઉંમરથી જ એનિમેશન, વિઝ્યુઅલ ઈફેક્ટ્સ (VFX), ગેમિંગ અને કોમિક્સ (ABGC) જેવા આધુનિક કૌશલ્યો શીખી શકશે. ખાસ કરીને ગેમિંગ સેક્ટર પર ભાર મૂકતા નાણામંત્રીએ આ ક્ષેત્રમાં 10 લાખથી વધુ નવી નોકરીઓનું સર્જન કરવાની અને નવી નેશનલ ડિઝાઈન શાળાઓ ખોલવાની દરખાસ્ત મૂકી છે.
ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ને અર્થતંત્રના મુખ્ય એન્જિન તરીકે સ્વીકારવામાં આવ્યું છે. સરકારી સેવાઓને વધુ પારદર્શક બનાવવા માટે તમામ જિલ્લાઓમાં AI નો ઉપયોગ વધારવામાં આવશે, જ્યારે સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે IIT અને IISc ના વિદ્યાર્થીઓ માટે 10 હજાર નવી ટેક ફેલોશિપ શરૂ કરવામાં આવશે. ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને મજબૂત કરવા માટે સરકાર રૂપિયા 12.2 લાખ કરોડનો જંગી ખર્ચ કરશે, જેનાથી 5G અને 6G કનેક્ટિવિટીનો વ્યાપ વધશે અને ડેટા સેન્ટર્સનું નેટવર્ક વધુ સુદ્રઢ બનશે.
આ ઉપરાંત, એડવાન્સ મેન્યુફેક્ચરિંગમાં ભારતને મોખરે લાવવા માટે રોબોટિક્સ અને ડીપ-ટેક સ્ટાર્ટઅપ્સને વિશેષ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવશે. સ્વાસ્થ્ય ક્ષેત્રે પણ ટેકનોલોજીનો મહત્તમ ઉપયોગ કરવા માટે રૂપિયા 10 હજાર કરોડની ‘બાયોફાર્મા શક્તિ’ યોજનાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે, જે કેન્સર અને ડાયાબિટીસ જેવી ગંભીર બીમારીઓના ડિજિટલ નિદાનમાં મદદરૂપ થશે. સેમિકન્ડક્ટર ક્ષેત્રે પણ રૂપિયા 40 હજાર કરોડની ફાળવણી સાથે ભારત આત્મનિર્ભરતા તરફ મજબૂત ડગલાં ભરી રહ્યું છે. એકંદરે, આ બજેટ ટેકનોલોજી, શિક્ષણ અને રોજગારના સમન્વય દ્વારા ‘વિકસિત ભારત’ના સંકલ્પને સાકાર કરવાની દિશામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.
