નવી દિલ્હીઃ ઘરેલુ અર્થતંત્રએ નાણાં વર્ષ 2024-25ના ચોથા ત્રિમાસિકમાં સારું પ્રદર્શન કર્યું છે. માર્ચ મહિનામાં GST કલેક્શનમાં વધારો જોવા મળ્યો છે. GST કલેક્શનમાં માસિક આધારે 6.5 ટકા અને ગયા વર્ષના માર્ચ મહિનાની સરખામણીમાં 10 ટકાનો ઉછાળો થયો છે અને કલેક્શન 11 મહિનાના ઊંચા સ્તરે પહોંચી ગયું છે.
ગયા મહિને કુલ GST કલેક્શન ₹1.96 લાખ કરોડ થયું છે. ફેબ્રુઆરીમાં એ રૂ. 1.84 લાખ કરોડ હતું. આ સતત 13મો મહિનો છે, જેમાં GST કલેક્શન રૂ. 1.7 લાખ કરોડથી વધુ રહ્યું હોય. જે એક સકારાત્મક સંકેત છે. રિફંડ બાદ નેટ કલેક્શનમાં નવ ટકાનો વધારો થયો છે, જે રૂ 1.76 લાખ કરોડ રહ્યું છે. રિફંડમાં તેજ વૃદ્ધિને કારણે ગ્રોસ (કુલ) GSTની સરખામણીમાં નેટ કલેક્શન થોડું ધીમું પડ્યું છે. આ વખતે રિફંડમાં 41 ટકાનો વધારો જોવા મળ્યો છે.
પાછલા નાણાકીય વર્ષ માટે કુલ GST કલેક્શન રૂ. 22 લાખ કરોડ થયું હતું, જે નવ ટકાથી વધુ વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. માર્ચમાં કુલ ગ્રોસ રેવન્યુ કલેક્શન રૂ. 1,96,141 કરોડ (9.9 ટકાનો ઉછાળો) થયું છે, જ્યારે ફેબ્રુઆરી 2024માંમાં રૂ. 1,78,484 કરોડ હતું.
માર્ચ, 2024માં CGST- રૂ. 38,100 કરોડ, SGST- ₹49,900 કરોડ, IGST- રૂ. 95,900 કરોડ અને ઘરેલુ સેસ- રૂ. 11,116 કરોડ રહ્યો છે. GST કલેક્શનનો અત્યાર સુધીનો સૌથી ઊંચો સ્તર એપ્રિલ 2024માં નોંધાયો હતો, જ્યારે કુલ કલેક્શન રૂ. 2.1 લાખ કરોડ થયું હતું, જેમાં 15.5 ટકાનો ઉછાળો જોવા મળ્યો હતો.
આ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન તેની ઘાંસીયા ભૂમિ અને સ્થાનિક વૃક્ષોથી રચાયેલ વસાહત, કાળીયાર, નીલગાય, ભારતીય વરૂ, ઝરખ, શિયાળ, લોંકડી જેવા પ્રાણીઓ અને ખડમોર (લેસર ફલોટીકન) અને પટ્ટાઇઓ (હેરીયર્સ) જેવા યાયાવર પક્ષીઓ માટે સ્વર્ગ સમાન આશ્રયસ્થાન છે. આ સમગ્ર વિસ્તારને “ભાલ” તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ ભાલ વિસ્તારને કાળીયાર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન તરીકે જાહેર કરવામાં આવેલું છે. આ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન 34.53 ચો. કિ.મી. વિસ્તારમાં ફેલાયેલું છે. સમતળ જમીન, સૂકું ઘાસ અને હરણોના ટોળાંઓ હંમેશા આ પાર્કમાં મુલાકાતીઓને આકર્ષિત કરે છે. જેમાં એક અનન્ય ઘાસવાળી ઇકોસિસ્ટમ છે.
કાળીયાર: ભાવનગર જિલ્લાના વેળાવદરમાં જોવા મળતા કાળીયાર “Antelope cervicapra rajputanae ( વૈજ્ઞાનિક નામ)” તરીકે ઓળખાય છે. જે ભારતમાં અન્ય રાજયમાં જોવા મળતા કાળીયારો કરતાં અલગ દેહલાલીત્ય ધરાવે છે. તે ટોળામાં રહે છે અને પ્રતિ કલાક 80 કિ.મી.ની ઝડપે લાંબા અંતર સુધી દોડી શકતું એકમાત્ર પ્રાણી ચિત્તો છે. પરંતુ તે ટૂંકા અંતર માટે વધુ ઝડપથી દોડી શકે છે. જ્યારે કાળીયાર તેની પૂર્ણ ક્ષમતાએ દોડે ત્યારે તેની બે ખરીની છાપ વચ્ચેનું મહત્તમ અંતર 6.60 મી. જોવા મળે છે.
ખડમોર (લેસર ફલોરીકન): લેસર ફલોરીકન પક્ષી બસ્ટાર્ડ કૂળનું દુર્લભપક્ષી છે, જેને ખડમોર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. દર વર્ષે ચોમાસાના વાદળો ઘેરાય ત્યાર બાદ આ પક્ષીઓનું આગમન થાય છે અને નર પક્ષી પોતાની હદ નક્કી કરી માદાને પોતાની તરફ આકર્ષવા 1.5 થી 2.0 મી. ઉંચો ફૂદકો મારે છે અને ટરરરુ જેવો અવાજ કરે છે. આ પક્ષી સપ્ટેમ્બર મહિનાના અંત સુધી રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનમાં જોવા મળે છે. માદા જમીન પર માળો બાંધી તેમાં ત્રણથી ચાર ઈંડા મૂકે છે અને બચ્ચાંનો ઉછેર કરે છે. તેની સંવનન સિવાયની ૠતુમાં તે કયાં વસે છે, તેના ઉપર સંશોધન થઈ રહ્યાં છે. પ્રવાસીઓ માટે આ સમય દરમ્યાન રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન બંધ રહેવાથી આ પક્ષીઓને નિહાળી શકાતા નથી.
પટ્ટાઇ પક્ષી વિશ્વનું સૌથી મોટું સામુદાયિક શયન સ્થાન: પટ્ટાઇ એ શિકારી કૂળનું યાયાવર પક્ષી છે, જેની કુલ ચાર જાતો આ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનમાં નોંધાયેલ છે. આ પક્ષીઓ કઝાકીસ્તાન અને સાયબીરીયા જેવા ઠંડા પ્રદેશોમાંથી શિયાળો ગાળવા અંદાજે 8000 કિ.મી. જેટલું અંતર કાપી અહીં આવે છે. તે કીટક, નાના ઉંદર જેવા પ્રાણીઓ, પક્ષીઓ, ઈયળો, ગરોળીઓ, કાંચીડા વગેરેનો ખોરાક તરીકે ઉપયોગ કરે છે. અલગ-અલગ વિસ્તાર અને જાતિના પટ્ટાઈઓ સમૂહમાં ઘાંસીયા ભૂમિમાં રાતવાસો કરતા હોવાથી તેને સામૂહિક શયન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનમાં પટ્ટી-પટ્ટાઈ, ઉજળી પટ્ટાઇ, ઉત્તરીય પટ્ટાઇ અને પાન પટ્ટાઇ જોવા મળે છે.
ઝરખ: ઝરખ એ સફાઈ કામદાર તરીકે ઓળખાતું શ્વાનકૂળનું પ્રાણી છે. આ પ્રાણી મૃત્યુ પામેલા પ્રાણીઓના માંસ અને હાડકાનો ખોરાક તરીકે ઉપયોગ કરે છે. તે સામાન્ય કુતરા કરતા કદમાં મોટું અને આગળના ખંભાથી ઉંચાઈ વધારે હોય છે. જયારે પાછળના પગની ઉચાઈ ઓછી હોવાથી કદરૂપુ દેખાય છે. એના શરીર પર કાળા રંગના અનિયમિત પટ્ટા જોવા મળે છે. તેઓ રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનના પર્યાવરણને જાળવી રાખવા સફાઈનું કામ અસરકારક રીતે કરે છે અને મૃત્યુ પામેલા પ્રાણીઓના મોટા હાડકાને ચાવીને કેલ્શિયમ અને ફોસ્ફરસ જેવા કિંમતી પોષાક તત્વોનું રિસાયકલિંગ કરે છે.
ભારતીય વરૂ (વુલ્ફ): કાળીયાર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન એ ભારતીય વરૂની વસ્તી માટે પણ વિખ્યાત છે. આ વસાહતમાં વરુ ટોચનું શિકારી પ્રાણી છે. તેના આહારમાં 80 થી 90 ટકા ભાગ કાળીયાર હોય છે. જ્યારે અન્ય આહારમાં ખીસકોલી, સસલાં, પાણી કાંઠાના પક્ષીઓ વગેરે છે. વરૂ પણ સામાજિક પ્રાણી છે અને જૂથમાં રહે છે. એક જૂથમાં બેથી માંડીને તેર સુધીના સભ્યો જોવા મળે છે. કિશોરવયના વરૂ પુખ્ત બનતા પોતાના અલગ વિસ્તારોમાં વિસ્તરણ પામે છે.
આ ઉદ્યાન આમ તો આખું વર્ષ ખુલ્લું હોય છે. પણ ચોમાસા અને શિયાળાની વચ્ચેનો સમય (સામાન્ય રીતે મધ્ય જૂનથી માર્ચના અંત સુધીનો સમય) ફરવા માટે યોગ્ય છે. અહીં આવવાનો સૌથી ઉત્તમ સમય ડિસેમ્બરથી માર્ચ વચ્ચેનો છે. કેમ કે આ સમય દરમ્યાન ઘણાં સ્થળાંતર કરનારા પક્ષીઓ અહીં આવે છે. જેમ કે પટ્ટાઇની ત્રણ પ્રજાતિઓ લેસર ફ્લોરિકન, ગરુડ, સારસ અને અન્ય જળ પક્ષીઓ શિયાળો અહીં ગાળે છે.
કાળીયાર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનમાં આવતા સહેલાણીઓ માટે અહીં અનેક સુવિધાઓ ઉભી કરવામાં આવી છે. કાળીયાર નેશનલ પાર્કમાં જવા માટે સહેલાણીઓ ટિકિટ મેળવી પ્રવેશ મેળવી શકે છે. જેના ભાવ પણ બીજા નેશનલ પાર્ક કરતા ખૂબ જ ઓછા છે. અહીં જોવા આવતા લોકો માટે 15 જેટલી ગાડીની વ્યવસ્થા પણ ગોઠવવામાં આવી છે અને સાથે 22 જેટલાં ગાઈડની સુવિધા પણ ઉપલબ્ધ છે. અહીંનો પ્રાકૃતિક વેટલેન્ડ વિસ્તાર અતિ સમૃદ્ધ છે.
આ સાથે મોટાભાગના સર્કલ ઉપર પણ સ્વચ્છતાના સંદેશ મૂકવાનો પ્રયાસ ચાલી રહ્યો છે. શહેરમાં પ્લાસ્ટિકનો વપરાશ ઓછો થાય એ માટે કપડાંની કે કાગળની થેલી વપરાય એ સંદેશ સાથે લો ગાર્ડન પાસેના સર્કલ પર થીમ ઉભી કરવામાં આવી છે.
લો ગાર્ડન વિસ્તાર શિક્ષણ, વેપાર અને ખાણી પીણીથી ધમધમતો વિસ્તાર છે. એટલે તમામ વર્ગના લોકોથી આ વિસ્તાર ભરચક રહે છે. આ મુખ્ય સર્કલ પર A.M.C. દ્વારા હાથમાં પકડેલી સુંદર થેલીનું પ્રતીક તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. જેમાં એક તરફ શહેરના ઘન કચરાને એકઠો કરી વિજળી ઉત્પન્ન કરવામાં આવે છે. કેન્દ્રના મંત્રી અમિત શાહ એ પ્લાન્ટનું ઉદ્ઘાટન કરતા હોય એવા સમાચાર પ્રસિદ્ધ કરવામાં આવ્યા છે.
બીજી તરફ થેલી પર પરંપરાગત ચિત્રની ડિઝાઇન મૂકવામાં આવી છે. આવું જ એક સર્કલ કાંકરિયા વિસ્તારમાં પણ તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે… હાલ અમદાવાદના તમામ વિસ્તારોમાં અવનવા સકારાત્મક સંદેશ આપતાં સર્કલ બનાવવાનું કામ પૂરજોશમાં ચાલી રહ્યું છે. આ સાથે અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન પ્લાસ્ટિકનો ઉપયોગ ઘટે અને પર્યાવરણ બચે. એટલેજ એક સૂત્ર આપ્યું છે..RRR ( REDUCE- REUSE- RECYCLE). મારું શહેર મારુ ગૌરવ..