નેશનલ એલિજિબિલિટી કમ એન્ટ્રન્સ ટેસ્ટ (NEET-UG) માં પેપર લીક અને અનિયમિતતાના રાષ્ટ્રીય સ્તરના વિવાદ બાદ રદ કરાયેલી પરીક્ષા આજે ફરી એકવાર દેશભરમાં યોજવામાં આવી હતી. રાષ્ટ્રીય પરીક્ષા એજન્સી (NTA) અને પોલીસ પ્રશાસન માટે પ્રતિષ્ઠાનો જંગ બનેલી આ Re-NEET પરીક્ષા ગુજરાતના ચાર પ્રમુખ મહાનગરો અમદાવાદ, રાજકોટ, સુરત અને વડોદરા સહિતના વિવિધ કેન્દ્રો પર અભૂતપૂર્વ સુરક્ષા વ્યવસ્થા વચ્ચે સંપન્ન થઈ હતી. રાજ્યના કુલ ૨૧૧ નિયુક્ત પરીક્ષા કેન્દ્રો પર અંદાજે ૭૯,૪૧૧ જેટલા ઉમેદવારો પોતાના ભવિષ્યને સુરક્ષિત કરવા માટે પરીક્ષા આપવા પહોંચ્યા હતા. પેપર લીકની ગંભીર ઘટના બાદ યોજાયેલી આ પરીક્ષામાં કોઈ પણ પ્રકારની ગેરરીતિ કે ક્ષતિ ન રહી જાય તે માટે વહીવટી તંત્ર દ્વારા કડક ગાઈડલાઈન્સ લાગુ કરવામાં આવી હતી. બપોરે ૨:૦૦ વાગ્યે શરૂ થનારી પરીક્ષા માટે વિદ્યાર્થીઓને સવારે ૧૧:૦૦ વાગ્યાથી જ કેન્દ્રમાં પ્રવેશ આપવાનું શરૂ કરી દેવાયું હતું અને બપોરે ૧:૩૦ વાગ્યે પ્રવેશદ્વાર સખત રીતે બંધ કરી દેવાયા હતા.
પરીક્ષા દરમિયાન અમદાવાદની જાણીતી આર.જે. ટીબ્રેવાલ કોલેજ ખાતે હિજાબ પહેરીને આવેલી વિદ્યાર્થીનીના પ્રવેશને લઈને મોટો વિવાદ ફાટી નીકળ્યો હતો. કેન્દ્રની બહાર એકત્રિત થયેલા અન્ય વાલીઓએ આ બાબતે સખત વાંધો ઉઠાવી વિરોધ પ્રદર્શન કર્યું હતું. વાલીઓનો આક્ષેપ હતો કે રાષ્ટ્રીય સ્તરની પરીક્ષાના કડક નિયમો તમામ ધર્મના વિદ્યાર્થીઓ માટે એકસમાન હોવા જોઈએ. વિરોધ કરી રહેલા એક વાલીએ આક્રોશપૂર્વક જણાવ્યું કે, “અમારા બાળકો કડક નિયમોનું પાલન કરીને આવ્યા છે. ધોમધખતા તાપ અને ગરમી હોવા છતાં હિન્દુ વિદ્યાર્થીઓએ હાથના દોરા, રક્ષા અને ગળાની કંઠી જેવી ધાર્મિક વસ્તુઓ પણ નિયમ ખાતર બહાર કાઢી દીધી હતી. જો નિયમોનું પાલન કરાવવું જ હોય, તો હિજાબ પહેરીને આવેલી વિદ્યાર્થીનીને કઈ રીતે સીધો પ્રવેશ આપી શકાય? કાયદો અને નિયમો દરેક ઉમેદવાર માટે એકસરખા જ હોવા જોઈએ.”
ભૂતકાળની નકારાત્મક ઘટનાઓમાંથી પાઠ લઈને આ વખતે એનટીએ દ્વારા કટોકટી જેવી સુરક્ષા ગોઠવવામાં આવી હતી. દરેક પરીક્ષા કેન્દ્રની બહાર પ્રતિબંધિત સામગ્રીનું મોટું લિસ્ટ લગાડી દેવાયું હતું. કેન્દ્રમાં પ્રવેશતા પહેલાં દરેક વિદ્યાર્થીનું મેટલ ડિટેક્ટર દ્વારા સઘન ડબલ ચેકિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. ડિજિટલ ઉપકરણો તો દૂરની વાત છે, પરંતુ અનેક સ્થળોએ વિદ્યાર્થીઓના મોજાં, કાંડા ઘડિયાળ, રૂમાલ અને બેલ્ટ જેવી સામાન્ય વસ્તુઓની પણ ઝીણવટભરી તપાસ કરાઈ હતી. ઉમેદવારોને માત્ર તેમના સત્તાવાર જરૂરી દસ્તાવેજો અને પાણીની એક પારદર્શક બોટલ સાથે જ ક્લાસરૂમમાં જવાની મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.
બીજી તરફ વડોદરાના કેટલાક પરીક્ષા કેન્દ્રો પર વહીવટી સંકલનના અભાવે વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓને ભારે હાલાકી ભોગવવી પડી હતી. સરકારી ઓળખપત્ર (આધાર કાર્ડ) અને ઓનલાઈન અરજી ફોર્મમાં નામના સ્પેલિંગમાં સામાન્ય તફાવત હોવાના કારણે, તેમજ ફોટોગ્રાફ સંબંધિત વિસંગતતાઓને લીધે કેટલાય વિદ્યાર્થીઓને એન્ટ્રી ગેટ પર જ રોકી દેવામાં આવ્યા હતા. એટલું જ નહીં, કેન્દ્રના અધિકારીઓ દ્વારા છેલ્લી ઘડીએ ઓરિજિનલ સ્કૂલ લીવિંગ સર્ટિફિકેટ (LC) ની માંગણી કરવામાં આવતા અફરાતફરીનો માહોલ સર્જાયો હતો. છોટાઉદેપુરના બોડેલી જેવા આશરે ૧૦૦ કિલોમીટર દૂરના અંતરિયાળ વિસ્તારોમાંથી વડોદરા આવેલા એક વાલીએ રડમસ અવાજે જણાવ્યું કે, “અમે સવારના વહેલા નીકળીને અહીં આવ્યા છીએ. પરીક્ષાના થોડા સમય પહેલાં જ અચાનક ઓરિજિનલ એલસી માંગવામાં આવે તો અમે છેક ગામડે લેવા કઈ રીતે જઈએ? આ વલણથી બાળકો માનસિક રીતે તૂટી જાય છે.”
આ તમામ મુશ્કેલીઓ અને વિવાદો વચ્ચે કેટલાક વિદ્યાર્થીઓનો અદભુત આત્મવિશ્વાસ અને ભણવાનો જઝબો પણ જોવા મળ્યો હતો. આવી જ એક વિદ્યાર્થીની ટાઈફોઈડની ગંભીર બીમારીથી પીડાતી હોવા છતાં, શરીર નબળું હોવા છતાં ગ્લુકોઝના બાટલા (ગ્લુકોઝ બોટલ) સાથે પરીક્ષા આપવા કેન્દ્ર પર પહોંચી હતી. વિદ્યાર્થીઓએ મીડિયા સમક્ષ સ્વીકાર્યું હતું કે, અગાઉ મહિનાઓ સુધી મહેનત કર્યા બાદ અચાનક પરીક્ષા રદ થતાં તેઓ ભારે માનસિક તણાવ અને ડિપ્રેશનમાં આવી ગયા હતા. પરંતુ, આખરે સરકાર દ્વારા ફરી તક અપાતા તેઓ નવી આશા સાથે પૂરી તૈયારી કરીને આવ્યા છે.
🗳️ વિદ્યાર્થીઓ-વાલીઓમાં પારદર્શિતા જળવાય તેવી પ્રબળ ચિંતા
પરીક્ષા ખંડમાંથી બહાર આવેલા વિદ્યાર્થીઓના ચહેરા પર પેપર સારું ગયાનો આનંદ તો હતો, પરંતુ સાથે એક અજાણ્યો ડર પણ વર્તાતો હતો. વાલીઓ અને ઉમેદવારોએ સામૂહિક સૂર વ્યક્ત કર્યો હતો કે, વધારાનો સમય મળવાને કારણે રિવિઝન તો સારું થયું છે, પરંતુ હવે સૌથી મોટી ચિંતા એ જ છે કે આ વખતે પરીક્ષાનું પરિણામ સંપૂર્ણપણે પારદર્શક અને શુદ્ધ હોવું જોઈએ. દિવસ-રાત એક કરીને પ્રમાણિકતાથી મહેનત કરનારા સાચા ઉમેદવારો સાથે અન્યાય ન થાય અને ભવિષ્યમાં આવી ગેરરીતિઓ અટકે તે જોવાની જવાબદારી હવે દેશના ન્યાયતંત્ર અને પ્રશાસનની છે.