દેશની રાજધાની નવી દિલ્હીથી ભારતીય લોકશાહી અને સંશોધન ક્ષેત્ર માટે એક મોટા અને ગૌરવપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે. રાજ્યસભાના માનનીય ઉપસભાપતિ હરિવંશ નારાયણ સિંહે તેમના સત્તાવાર નિવાસસ્થાને એક વિશેષ કાર્યક્રમમાં ભારતની લોકશાહી યાત્રા પર આધારિત ઐતિહાસિક પુસ્તક “75 Years of Indian Democracy: The Indian Election Story in Facts & Figures (1950–2025)” નું ભવ્ય વિમોચન કર્યું છે. આ આયોજન દરમિયાન તેમણે ઉચ્ચ સ્તરીય સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપતા બે પિયર-રીવ્યુડ ત્રૈમાસિક સામયિકો — Indian Journal of Electoral Studies (IJES) અને Indian Journal of Socio-Economic Studies (IJSES) — ના પ્રથમ અંકોનું પણ ગરિમાપૂર્ણ લોકાર્પણ કર્યું હતું.
75 વર્ષનો ચૂંટણી ઇતિહાસ અને વર્ષ 2026ના અદ્યતન પ્રવાહોનો સમાવેશ
ઇન્ડિયાસ્ટેટ પબ્લિકેશન્સ (Indiastat Publications) દ્વારા પ્રકાશિત આ પુસ્તક વર્ષ 1950થી લઈને 2025 સુધીની ભારતની સમગ્ર ચૂંટણી પ્રક્રિયા અને પ્રજાસત્તાકના સંવિધાનિક, સંસ્થાકીય તેમજ રાજકીય વિકાસનો એક અદભુત દસ્તાવેજ છે. આ પુસ્તકને ભારતની લોકશાહી યાત્રાના આંકડાઓ અને તથ્યોનું સૌથી મોટું સંકલન માનવામાં આવી રહ્યું છે. તેમાં રાષ્ટ્રપતિ, ઉપ રાષ્ટ્રપતિ, લોકસભા, રાજ્યસભા તેમજ દેશની તમામ રાજ્ય વિધાનસભાઓની ચૂંટણીઓનો વર્ષવાર સચોટ રેકોર્ડ આપવામાં આવ્યો છે. સંશોધકો અને વાચકો માટે આ પુસ્તક એક નિષ્પક્ષ સંદર્ભ સાબિત થાય તે માટે તેમાં ડેટા સારાંશ કોષ્ટકો, સમયરેખાઓ, ચાર્ટ્સ અને મહાનુભાવોના કાર્યકાળના રેકોર્ડ્સનો સમાવેશ કરાયો છે. સૌથી વિશેષ બાબત એ છે કે, પુસ્તકને સમકાલીન અને અદ્યતન રાખવા માટે તેમાં જાન્યુઆરીથી જૂન 2026 દરમિયાન દેશમાં થયેલા મુખ્ય ચૂંટણી અને રાજકીય વિકાસોને આવરી લેતું એક ખાસ પરિશિષ્ટ પણ જોડવામાં આવ્યું છે.
લોકશાહી અને સામાજિક-આર્થિક વિકાસને બળ આપશે આ બે જર્નલ્સ
લોકાર્પણ કરાયેલા બે સામયિકો દેશના નીતિનિર્માણ અને શૈક્ષણિક જગતમાં નવો વળાંક લાવશે:
Indian Journal of Electoral Studies (IJES): આ સામયિક મુખ્યત્વે ચૂંટણી પ્રણાલીઓ, લોકશાહી સંસ્થાઓ, ચૂંટણી વહીવટ, રાજકીય ભાગીદારી, મતદાન વર્તન અને ચૂંટણી સુધારાઓ જેવા વિષયો પર ઊંડાણપૂર્વકના શૈક્ષણિક સંશોધન માટે વૈશ્વિક મંચ પૂરું પાડશે.
Indian Journal of Socio-Economic Studies (IJSES): આ જર્નલ ભારતની અર્થવ્યવસ્થા, સામાજિક માળખું, શાસન વ્યવસ્થા, જાહેર નીતિ (Public Policy) અને ટકાઉ વિકાસ પર પુરાવા આધારિત સંશોધનોને વેગ આપશે.
આ પુસ્તક અને સામયિકોનો મુખ્ય હેતુ સંસદસભ્યો, નીતિનિર્માતાઓ, પત્રકારો, પ્રોફેસરો અને વિદ્યાર્થીઓ સુધી વિશ્વસનીય ડેટા પહોંચાડીને દેશમાં માહિતીપૂર્ણ જાહેર ચર્ચાને વધુ મજબૂત કરવાનો છે.
ઉપસભાપતિ અને સંપાદકે વ્યક્ત કર્યા વિચારો
આ પ્રસંગે ઉપસભાપતિ હરિવંશે આ ભગીરથ પ્રયાસની મુક્તમને પ્રશંસા કરતા જણાવ્યું કે, ભારતના લોકશાહી વિકાસનું આટલું વ્યાપક દસ્તાવેજીકરણ ભવિષ્યની પેઢીઓ માટે અને નીતિનિર્માતાઓ માટે એક અમૂલ્ય સંદર્ભસામગ્રી (Reference Material) બની રહેશે. સાત દાયકાથી વધુનો ડેટા એક જ જગ્યાએ સંગ્રહિત કરીને આ પ્રકાશન દેશના લોકશાહી વારસાને સાચવવાનું ઉત્તમ કામ કરી રહ્યું છે.
ઇન્ડિયાસ્ટેટ પબ્લિકેશન્સના ડિરેક્ટર અને આ પ્રકાશનોના મુખ્ય સંપાદક ડૉ. આર. કે. ઠુકરાલે ઉપસભાપતિ હરિવંશ નારાયણ સિંહનો આભાર માનતા જણાવ્યું કે, અમારું પ્રકાશન દેશના પ્રમાણિત સામાજિક-આર્થિક ડેટા અને સંશોધનોને સામાન્ય જનતા અને શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ સુધી સરળતાથી ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે હંમેશા પ્રતિબદ્ધ રહેશે.